Eindelijk loont het: opleidingsvergoedingen en de stille revolutie in vrouwenvoetbaltransfers

Even een kleine rekensom. Je amateurclub investeert jarenlang in een meid. Trainers, velden, materiaal, tijd. Ze groeit uit tot een toptalent, maakt op haar zestiende de stap naar een BVO en bloeit volledig op. Prachtig toch? Zeker. Maar wat ontving jouw club voor al dat werk? Tot voor kort: niks. Nul euro. Dank voor de moeite, groetjes. Gelukkig verandert dat.

Foto via Pexels, credits Berna
Foto via Pexels, credits Berna

Een systeem dat lang niet bestond

In het mannenvoetbal zijn opleidingsvergoedingen al decennia de normaalste zaak van de wereld. Word je als jongen opgeleid bij club A en maak je de stap naar club B, dan krijgt club A een vergoeding voor de jaren dat ze in jou hebben geïnvesteerd. Logisch, eerlijk, goed geregeld.

Voor vrouwenvoetbal gold dat lang niet. De FIFA had opleidingsvergoedingen voor vrouwen expliciet uitgesloten van haar regelgeving, en de KNVB volgde dat in 2020 ook voor de Nederlandse competitie. Het gevolg? Clubs die jarenlang tijd en energie staken in de ontwikkeling van een speelster, zagen haar vertrekken zonder ook maar één cent terug te zien. Speelsters zoals Joëlle Smits — opgeleid in Nederland, doorgebroken bij VfL Wolfsburg — verlieten hun trainingsclubs zonder dat die clubs daarvoor werden gecompenseerd. Een rare situatie, die terecht als oneerlijk werd ervaren.

Een systeem dat lang niet bestond

In het mannenvoetbal zijn opleidingsvergoedingen al decennia de normaalste zaak van de wereld. Word je als jongen opgeleid bij club A en maak je de stap naar club B, dan krijgt club A een vergoeding voor de jaren dat ze in jou hebben geïnvesteerd. Logisch, eerlijk, goed geregeld.

Voor vrouwenvoetbal gold dat lang niet. De FIFA had opleidingsvergoedingen voor vrouwen expliciet uitgesloten van haar regelgeving, en de KNVB volgde dat in 2020 ook voor de Nederlandse competitie. Het gevolg? Clubs die jarenlang tijd en energie staken in de ontwikkeling van een speelster, zagen haar vertrekken zonder ook maar één cent terug te zien. Speelsters zoals Joëlle Smits — opgeleid in Nederland, doorgebroken bij VfL Wolfsburg — verlieten hun trainingsclubs zonder dat die clubs daarvoor werden gecompenseerd. Een rare situatie, die terecht als oneerlijk werd ervaren.

Het tij keert

De goede nieuws: daar komt verandering in. Binnen het Nederlandse vrouwenvoetbal wordt gewerkt aan een systeem voor opleidingsvergoedingen voor speelsters tot 19 jaar. Clubs die een speelster hebben begeleid tussen haar vijftiende en negentiende krijgen straks een vergoeding als zij de overstap maakt naar een andere betaaldvoetbalclub. Ook de FIFA werkt aan vergelijkbare internationale regelgeving, met een verwachte invoering in 2026.

Het is een kleine stap op papier, maar een grote in de praktijk. Want het betekent dat het voor clubs eindelijk ook financieel aantrekkelijk wordt om te investeren in meidenopleidingen — niet alleen uit sportieve ambitie, maar ook als bewuste keuze die zichzelf op den duur terugbetaalt.

En de transferbedragen dan?

Wie dacht dat vrouwenvoetbaltransfers altijd kleine bedragen blijven, kijkt de verkeerde kant op. De internationale transfermarkt voor vrouwen groeit in rap tempo. In 2024 werd wereldwijd maar liefst 15,6 miljoen dollar besteed aan internationale transfers in het vrouwenvoetbal — meer dan twee keer zoveel als het jaar ervoor. Het is inmiddels het zesde jaar op rij dat de groei boven de twintig procent uitkomt.

De mijlpaal die het meest in het oog sprong: de transfer van de Amerikaanse verdedigster Naomi Girma naar Chelsea in januari 2025 sloeg voor het eerst de grens van één miljoen pond. Daarna volgden in hoog tempo nieuwe records: Olivia Smith (Liverpool → Arsenal, £1,36m) en Grace Geyoro (PSG → London City Lionesses, £1,43m) braken het record in hetzelfde jaar nog twee keer. Vijf records in amper twee jaar — meer dan in de twintig jaar daarvoor.

Voor Nederlandse clubs betekent dit iets concreets. Speelsters die hier worden opgeleid en de stap naar het buitenland maken, vertegenwoordigen een steeds grotere waarde — en met de komst van opleidingsvergoedingen gaan de clubs die hen hebben grootgebracht daar straks ook iets van terugzien.

Infographic transfersommen
Infographic transfersommen

Wat dit betekent voor talenten

Voor meiden die nu in een talentpoule zitten of de stap naar een BVO overwegen, is dit eigenlijk alleen maar goed nieuws. Clubs hebben er steeds meer belang bij om te investeren in goede begeleiding, professionele trainers en serieuze jeugdopleidingen. De tijd dat vrouwenvoetbal financieel werd weggezet als bijzaak, lijkt definitief voorbij.

En voor de amateurclubs die al jaren keihard werken aan de ontwikkeling van jonge meiden, zonder dat daar ooit iets tegenover stond? Die kunnen met een beetje geluk binnenkort eindelijk zeggen: het loonde.

Verder lezen